Kreta
Ovaj članak ili neki od njegovih odlomaka nije dovoljno potkrijepljen izvorima (literatura, veb-sajtovi ili drugi izvori). |
Kreta ili Krit (grč. Κρήτη / Kriti) jest najveće grčko ostrvo i peto najveće u Sredozemnom moru. Nalazi se otprilike na 35 stepeni sjeverne širine i 24 stepena istočne dužine.
![]() Reljef Krete | |
Lua error in Modul:Location_map at line 459: Ne može se naći navedena definicija lokacijske mape. Ne postoji ni "Modul:Location map/data/GreeceCrete.png" niti "Šablon:Lokacijska karta GreeceCrete.png". | |
Geografija | |
---|---|
Površina | 8.331,2 km2 |
Dužina | 260 km |
Širina | 60 km |
Administracija | |
Država | |
Demografija | |
Stanovništvo | 600.159 |
Među turističkim atrakcijana na Kreti su, između ostalih, arheološki nalazi kod Knossosa, Phaistosa, Gortysa i mnogih drugih mjesta, Venecijski dvorac u Rethymnou, Samarijski klanac, i mnogi drugi manji klanci (Agia Irini, Aradena, itd).
Historija
urediKreta je bilo mjesto gdje se razvila Minojska civilizacija (od otprilike 3000. p. n. e. do 1400. p. n. e.) bila je jedna od najstarijih civilizacija u Evropi.
Geografija
urediKreta je jedna od 13 periferija Grčke. Najveće je grčko ostrvo i drugo najveće (nakon Kipra) u istočnom Sredozemnom moru. Nalazi se na južnom dijelu Egejskog mora i ima površinu od 8.336 km2. Ukupno stanovništvo, prema procjenama iz 2005. godine, je 650.000. Dužina ostrva je 260 km, a širina je između 60 km (od rt Dion do rt Lithinon) i 12 km (lerapetranski tjesnac u Istočnoj Kreti). Zbog oblika ostrva Kreta ima preko 1.000 km obale.
Kreta je planinsko ostrvo, poznato po visokim planinama od zapada do istoka. Tri glavne grupe planina su:
- Bijele planine ili Lefka Ori (do 2.452 m);
- Idi planine (do 2.456 m);
- Dikti planine (do 2.148 m)
Zbog ovih planina Kreta je bogata sa plodnim platoima poput Lasithi, Omalos i Nidha, pećinama poput Diktaion i Idaion pećinom, i klanaca poput čuvenog Samarianskog klanca.
Klima
urediKreta se nalazi između dvije različite klimatske zone: sredozemne i sjeveroafričke. Klima na Kreti je uglavnom blaga. Atmosfera može biti dosta vlažna, zavisno od blizine mora. Zime su prilično blage. Snijega nema u ravnicama ali često pada u planinama. Tokom ljeta, prosječne temperature su između 20 do 30 stepeni Celzija, uz izuzetak južne obale (uključujuči ravnicu Messara i planine Asterousia) koja spada u sjeveroafričku klimatsku zonu i zato imaju značajno više sunčanih dana i visokih temperatura tokom ljeta.
Privreda
urediPrivreda Krete, koja je bila zasnovana na poljoprivredi, počela se mijenjati tokom 1970ih. Iako je poljoprivreda još uvijek važan dio privrede Krete, zbog klime i reljefa ostrva, zabilježen je pad u proizvodnji i veliki rast u uslužnoj djelatnosti (uglavnom zbog turizma). Sva tri dijela privrede (poljoprivreda, proizvodnja, i djelatnost) su međuzavisni. Kreta ima prosječni iznos BDP po glavi stanovnika koji je skoro 100% ukupnog grčkog prosjeka. Nezaposlenost je otprilike 4% (pola ukupne stope Grčke).
Ostrvo ima tri značajna aerodroma, Nikos Kazantzakis kod Herakliona, vojni aerodrom Daskalogiannis kod Chaniji i novi aerodrom u Sitiji.
Gradovi
urediNajvažniji gradovi na Kreti su:
Politika
urediKreta je periferija Grčke i sastoji se od četiri pokrajine (grč: νόμοι):
Turizam
urediKreta je jedna od najpopularnijih turističkih destinacija u Grčkoj. Petnaest posto svih dolaska u Grčku prolaze kroz grad Iraklion (luka i aerodrom). Rast u turizmu Krete se vidi i u broju hotelskih kreveta, koji je porastao u Kreti 53% od 1986. do 1991. dok je porast u ostatku Grčke bio 25%.